This research project, led by the IUS professor Sabina Semiz, addresses the potential and perspectives of gene editing techniques which have created headlines, enthusiasm and concern in genetic research arguably not seen since the mapping of the human gen
 

AB-Horizon 2020 Proje Hazırlığı için Bosna Hersek Bakanlar Kurulu'ndan Hibe: “Gen Düzenleme ve Genetik Danışmanlık: Biyotıp ve Biyoetikte Perspektifler” 2017-2018

IUS Profesörü Sabina Semiz tarafından yürütülen bu proje, geçen yüzyılın sonlarında insan genomunun haritalanmasından beri görülmeyen genetik araştırmalarındaki başlıkları, isteği ve endişeleleri yaratan gen düzenleme tekniklerinin olabilitesi ve persfektiflerini irdeler. Bu teknik, 2012’de gücünün keşfedilmesiyle genetik araştırmalara dönüşen gen düzenleme aracı CRISPR-Cas9 “moleküler makas” olarak adlandırılan tekniğin biraz daha değiştirilmişini kullanır. Bu yeni teknikte önemli olan nokta ise doktorların insan DNA’sında değişiklik yapmasına, moleküler makineleri değiştirmesine ve genetik hastalıkların tedavi edilmesine olanak sağlar.

Buna ek olarak, genetik testlerin ve verilerin yorumlanması oldukça iyi bir fırsat olmasının yanı sıra toplum için yeni zorlukların habercisidir. İnsanlar, genetik araştırmayla ilgili meraklarını giderebilmek adına özel olarak oluşturulan genetik bilgilendirmeyle ilgili daha fazla danışma ve yorumlama hizmeti talep edeceklerdir. 2000’lerin başında ortaya çıkan ve doğrudan tüketicilere sunulan genetik testler (Direct-toconsumer – DTC), tüketicilerin doktor yönlendirmesi olmadan genetik bilgilerine erişebilme imkanı verdi. Bu bilimsel ilerlemenin bir sonucu olarak genetik test, etik değer ve ikilemlerle bağlantılı olarak genetik testlerin yorumlanması ve genetik danışmanın genom üzerinden sağlanmasının önemiyle ilgili birçok sorunu daha beraberinde getirdi.

Sözü edilen bu projenin, toplumu sadece bilimsel teknolojiler konusunda bilgilendirme ve danışmanlığın ötesine geçen, halkın katılımına yönelik farklı yaklaşımları içerdiğini belirtmek de önemlidir. Ayrıca, gen düzenlemenin bilimsel araştırmalarında biyoetik değerlerin desteklenmesini tasdik eder ve böylece sağlık hizmeti sağlayıcalarının, devlet kurumlarının, bilim topluluklarının ve halkın da dahil olduğu çeşitli çıkar grupları arasında farkındalık oluşturur. Bu hibe aynı zamanda Ekim 2018 tarihinde, UNESCO Bosna-Hersek Biyoetik Kurumu Başkanı Prof. Dr. Semiz ve üniversitemizin öğrencileri ve diğer meslektaşları ile işbirliği içinde gerçekleştirecek olan Dünya Biyoetik Günü kutlamalarını da destekleyecek.

En üst